Ngày 12/8, tại sự kiện MINDialogue ở Jakarta, Phó điều phối viên Năng lượng và Tài nguyên khoáng sản thuộc Bộ Điều phối Kinh tế Indonesia, ông Elen Setiadi, công bố một mục tiêu mới: đến năm 2029, xăng của Indonesia sẽ pha 20% ethanol — mức Indonesia ethanol E20.
Con số đáng chú ý vì điểm xuất phát thấp. Hiện nay xăng trong nước mới pha 5% ethanol (E5). E5 lên E20 đồng nghĩa tỷ lệ ethanol trong xăng tăng gấp bốn lần, và lộ trình có bậc thang: E10 năm 2027 trước, E20 năm 2029 sau——một tin liên quan của ANTARA xác nhận trình tự này.
Với người tiêu dùng, E20 không thay đổi cách đổ xăng, nhưng thay đổi nhãn hiệu tại cây xăng và khả năng tương thích của xe cũ. Các thị trường đi trước như Brazil và Ấn Độ cho thấy khâu phân phối thường bị bỏ qua trong các thông báo mục tiêu, trong khi đó mới là nơi phát sinh chi phí thật.
Nguyên liệu cho Indonesia ethanol E20 là bài toán khó hơn mục tiêu
Mở rộng tỷ lệ pha trộn đồng nghĩa mở rộng nguồn nguyên liệu. Chính phủ dự định dùng mía và sắn trong nước; một nguồn mật rỉ quan trọng được kỳ vọng đến từ các dự án food estate mới xây, bao gồm phát triển nông nghiệp quy mô lớn tại Papua.
Đây chính là khâu chậm nhất của kế hoạch: mục tiêu pha trộn không tự tạo ra nguyên liệu; mía cần mùa vụ, nhà máy chưng cất cần thời gian xây, food estate Papua mới ở giai đoạn khai hoang. Mốc E10 năm 2027 là phép thử đầu tiên của lộ trình——mục tiêu năm 2029 đứng được hay không phụ thuộc vào việc nguyên liệu có kịp chín hay không, chứ không phải văn bản có kịp ký hay không.
Tính toán đơn giản: để pha E20 cho toàn bộ lượng xăng hiện dùng, sản lượng ethanol phải tăng gấp nhiều lần so với mức phục vụ E5 hôm nay. Khoảng cách ấy chính là khoảng trống mà các dự án mía, sắn mới phải lấp đầy.
Bài học B50 và logic an ninh năng lượng phía sau Indonesia ethanol E20
Giới chức không trình bày E20 như một phép thử. Ông Setiadi dẫn chương trình diesel sinh học B50 như ví dụ thành công trong việc giảm phụ thuộc nhiên liệu nhập khẩu, đồng thời nhắc đến xung đột tại Trung Đông như bài học để Indonesia quản lý tài nguyên và giảm lỗ hổng năng lượng. Trong khuôn khổ chỉ đạo Asta Cita của tổng thống, an ninh năng lượng được đặt làm nền tảng, tiếp đến là hạ nguồn hóa công nghiệp.
Cách Indonesia triển khai B50 đáng để nhìn kỹ: trước khi nâng tỷ lệ pha trộn, chính phủ đã phải xử lý bài toán chuỗi cung ứng dầu cọ, giá nguyên liệu và năng lực nhà máy pha trộn. Ethanol sẽ lặp lại cùng một chuỗi việc, chỉ khác ở chỗ nguyên liệu lần này trải rộng hơn — từ đồn điền mía truyền thống đến những vùng đất mới ở Papua.
Tin của ANTARA ghi lại toàn bộ phát biểu, và Bioenergy Times xác nhận bước nhảy từ mức pha trộn 5% hiện tại lên 20%.
Với nhà xuất khẩu cồn ethanol trong khu vực, câu hỏi thương mại rất cụ thể: khi nhu cầu trong nước tăng gấp bốn lần, Indonesia sẽ nhập khẩu ethanol hay nhập khẩu mật rỉ để tự chưng cất? Đáp án sẽ hiện ra trong các thông báo nhập khẩu của Bộ Thương mại và trong khối lượng mật rỉ xuất đi từ các nước láng giềng trong hai năm tới.
Cửa sổ thương mại của Indonesia ethanol E20
Với doanh nghiệp Việt Nam trong chuỗi mía đường và cồn công nghiệp, tín hiệu đáng theo dõi của Indonesia ethanol E20 không phải con số 20%, mà là mức thiếu hụt nguyên liệu khiến Indonesia phải tìm nguồn cung bên ngoài. Các mốc kiểm chứng đã có sẵn trên lịch: năm 2027 có E10 thật hay không, và diện tích mía, sắn phục vụ ethanol tăng bao nhiêu trong một năm tới. Mục tiêu công bố được trong một buổi hội thảo, còn mía thì phải chờ mùa vụ.
