Bộ trưởng Điều phối Kinh tế Indonesia mời doanh nghiệp Trung Quốc đầu tư vào ngành điện mặt trời Indonesia với mục tiêu tổng công suất 100 gigawatt (GW), mở ra câu hỏi về dòng vốn năng lượng tái tạo đang chảy đi đâu trong khu vực Đông Nam Á.
Thượng Hải, tối thứ Sáu 17/7/2026. Bên lề một cuộc gặp song phương, Bộ trưởng Điều phối Kinh tế Indonesia Airlangga Hartarto ngồi lại với Bộ trưởng Thương mại Trung Quốc Vương Văn Đào (Wang Wentao). Không phải một cuộc gặp xã giao thông thường: ông Hartarto chính thức mời các doanh nghiệp Trung Quốc đầu tư vào việc phát triển các nhà máy điện mặt trời tại Indonesia với tổng công suất lên tới 100 gigawatt.
Mục tiêu điện mặt trời Indonesia và vai trò của Trung Quốc
Con số 100GW không phải mới xuất hiện. Theo bản tin chính thức của hãng thông tấn nhà nước Indonesia ANTARA, mục tiêu này do Tổng thống Prabowo Subianto khởi xướng từ trước, và theo kỳ vọng của Bộ Năng lượng và Khoáng sản, toàn bộ công suất sẽ hoàn thành vào năm 2029.
Trong cuộc gặp, ông Hartarto không ngần ngại nhắc lại một ví dụ cụ thể: khoản đầu tư của Trung Quốc vào Nhà máy điện mặt trời nổi Cirata. Ông dẫn dự án này như minh chứng cho tiềm năng hợp tác Indonesia – Trung Quốc trong lĩnh vực chuyển đổi năng lượng, phát triển năng lượng sạch và cắt giảm phát thải.
Câu chuyện không dừng ở năng lượng. Hai bên còn bàn đến việc tăng cường hợp tác qua khung “Hai nước, Hai khu công nghiệp” (Two Countries Twin Parks – TCTP), mở rộng khả năng tiếp cận thị trường nhằm cân bằng thương mại song phương, và Indonesia tiếp tục vận động để trở thành nơi đặt trụ sở Ban Thư ký Hiệp định Đối tác Kinh tế Toàn diện Khu vực (RCEP).
Quy mô hợp tác thương mại và đầu tư Indonesia – Trung Quốc
Đằng sau lời mời gọi đầu tư là một mối quan hệ kinh tế đã có nền tảng khá vững. Ông Hartarto nhấn mạnh Trung Quốc vẫn là đối tác thương mại lớn nhất của Indonesia: năm 2025, kim ngạch thương mại song phương đạt 154,6 tỷ USD, với tốc độ tăng trưởng bình quân hàng năm 7,24% trong giai đoạn 2021-2025. Về đầu tư, năm 2025 vốn đầu tư từ Trung Quốc vào Indonesia đạt gần 8,1 tỷ USD, chiếm khoảng 13% tổng vốn FDI của nước này, chủ yếu đổ vào sản xuất, thương mại, năng lượng, bất động sản, vận tải và kho bãi. Cùng chuyến công tác Thượng Hải này, theo ANTARA, ông Hartarto cũng bày tỏ tin tưởng Indonesia có thể bắt kịp Trung Quốc trong các bước tiến về trí tuệ nhân tạo và robot, cho thấy phạm vi hợp tác kinh tế song phương lần này không chỉ dừng ở năng lượng.
Vì sao doanh nghiệp Việt Nam cần quan tâm đến thị trường Indonesia
Nhìn từ Việt Nam, đây không chỉ là chuyện nội bộ của Indonesia. Hai nước đang ở vị thế vừa cạnh tranh vừa bổ trợ trong chuỗi cung ứng năng lượng mặt trời khu vực, khi cả hai đều phụ thuộc đáng kể vào vốn và thiết bị từ Trung Quốc để mở rộng công suất sản xuất tấm pin và mô-đun quang điện. Khi ngành điện mặt trời Indonesia đưa ra một mục tiêu quy mô lớn kèm mốc thời gian rõ ràng — 100GW, hoàn thành trước 2029 — đó là tín hiệu cho thấy dòng vốn xanh từ Trung Quốc có thể được phân bổ ưu tiên cho thị trường này, thay vì các điểm đến khác trong khu vực, trong đó có Việt Nam.
Khung hợp tác TCTP càng củng cố ấn tượng rằng Trung Quốc đang định vị Indonesia là đối tác trọng tâm trong hợp tác chuyển đổi năng lượng khu vực, đi kèm cam kết chính trị cấp cao qua cuộc gặp song phương này. Với những doanh nghiệp Việt Nam đang đặt nhà máy tại Indonesia hoặc tham gia chuỗi cung ứng thiết bị điện mặt trời ở đây, có một điểm cần theo dõi sát: nếu Indonesia đẩy nhanh nội địa hóa chuỗi cung ứng quang điện, cơ cấu chi phí mua sắm linh kiện và mô-đun trong khu vực cũng có thể dịch chuyển theo hướng có lợi hơn cho các nhà cung ứng đặt tại Indonesia.
Diễn biến này vì vậy đáng được đặt cạnh chính nỗ lực thu hút đầu tư năng lượng tái tạo của Việt Nam để theo dõi, nhất là khi các quỹ đầu tư và tập đoàn năng lượng Trung Quốc giờ đây có nhiều lựa chọn điểm đến hơn trong khu vực Đông Nam Á. Độc giả quan tâm đến bức tranh năng lượng khu vực có thể đọc thêm về dự án LNG Abadi Masela mà Indonesia vừa khởi công.
Nguồn tham khảo chính: ANTARA News, ANTARA – AI/robotics
