Từ 5% lên 20% là quãng đường mà chính phủ Indonesia vạch ra cho nhiên liệu pha ethanol: một bước nhảy 15 điểm phần trăm trong ba năm, đưa mức pha E20 vào vận hành từ năm 2029. Mục tiêu này được ông Elen Setiadi, Phó điều phối phụ trách năng lượng và khoáng sản thuộc Bộ Điều phối Kinh tế, nêu tại sự kiện MINDialogue ở Jakarta ngày 12/8, theo bản tin của hãng thông tấn ANTARA. Điểm tựa mà ông viện dẫn là chương trình diesel sinh học B50, vốn đã giúp nước này giảm phụ thuộc vào dầu diesel nhập khẩu.
Mục tiêu E20 năm 2029 và phép tính gấp 4 lần
Hiện xăng bán tại Indonesia chỉ pha 5% ethanol, tức chuẩn E5. Nếu E20 thành hiện thực vào năm 2029, tỷ lệ pha sẽ tăng gấp 4 lần so với hiện nay — phép nhân đơn giản từ hai con số mà nguồn tin nêu công khai. Con số 15 điểm phần trăm và mức gấp 4 lần chỉ là phép tính trên mục tiêu công bố; lộ trình từ E5 lên E20 còn phụ thuộc nguồn cung ethanol — điều mà bài phát biểu chưa đưa ra con số. Một mốc trung gian cũng được nhắc tới trong bản tin: mục tiêu E10 vào năm 2027, tức 10% ethanol, là một mục tiêu riêng chứ không phải bản nâng cấp của E20. Ông Setiadi đặt toàn bộ kế hoạch trong khuôn khổ Astacita, nơi tổng thống coi an ninh năng lượng là nền móng của công nghiệp hóa và chế biến sâu. Bối cảnh được nhắc thẳng: biến động địa chính trị, trong đó có xung đột Trung Đông, là bài học khiến Jakarta muốn giảm tổn thương năng lượng. Ở chiều giá cả, chính phủ cam kết giữ giá nhiên liệu trợ cấp — diesel và Pertalite — ổn định đến hết năm.
Nguyên liệu cho E20: mía, sắn và vùng Papua
Câu hỏi lớn nhất của E20 nằm ở đầu vào. Theo ông Setiadi, ethanol sẽ được sản xuất từ các nông sản nội địa như mía và sắn; một trong những nguồn mật rỉ quan trọng là đại dự án nông nghiệp food estate ở Papua. Đây là phần mà chuỗi cung ứng nông nghiệp được kéo thẳng vào bài toán năng lượng: vùng trồng, nhà máy đường, khâu lên men và chưng cất ethanol đều phải mở rộng nếu tỷ lệ pha tăng lên. Nói cách khác, người trồng mía và sắn, các nhà máy đường và cơ sở lên men sẽ là nhóm chịu tác động trực tiếp: vừa là cơ hội đầu ra cho nông sản, vừa là sức ép phải đáp ứng nguồn cung ổn định. Với các nước trồng sắn trong khu vực, trong đó có Việt Nam, tín hiệu đáng theo dõi là nhu cầu nguyên liệu quy mô lớn cho nhiên liệu — khả năng có thể định hình lại giá và dòng chảy thương mại của loại củ này, dù nguồn tin chưa đưa ra bất kỳ con số nào về sản lượng ethanol cần thêm.
Điểm cần theo dõi
Thứ nhất là năng lực sản xuất ethanol nội địa, hiện chưa được công bố bằng con số. Thứ hai là tiến độ của mốc E10 năm 2027 — phép thử trước khi E20 vận hành. Thứ ba là vai trò của Papua food estate trong nguồn mật rỉ, một dự án còn nhiều dấu hỏi về tiến độ. Cuối cùng là bài toán chi phí: tỷ lệ pha cao hơn có thể đội giá thành nhiên liệu nếu thiếu cơ chế hỗ trợ, nhưng nguồn tin chưa nêu cách cân đối tài chính cho giai đoạn sau 2027. Trước E20, FDI News từng ghi nhận một tín hiệu năng lượng khác của Indonesia ở dữ liệu giá than (xem bài tại đây). E20 vì thế mới dừng ở mức mục tiêu; khả năng về đích năm 2029 còn tùy thuộc tốc độ xây dựng chuỗi nguyên liệu.
