Sự kiện quy tụ MIDA, MSIA, Invest Melaka Berhad, Infineon Malaysia và Maybank đặt vốn và nhân lực làm hai trục chi phí then chốt của chuỗi cung ứng bán dẫn.
Melaka, bang có hơn 50 năm gắn bó với ngành bán dẫn Malaysia, ngày 16/7/2026 trở thành nơi diễn ra một phiên đối thoại đáng chú ý — có thể gọi ngắn gọn là đối thoại MIDA Melaka. Cơ quan Phát triển Đầu tư Malaysia (MIDA) cùng Hiệp hội Công nghiệp Bán dẫn Malaysia (MSIA), Invest Melaka Berhad, Infineon Technologies Malaysia và ngân hàng Maybank đồng tổ chức phiên đối thoại và giao lưu, quy tụ chủ tịch bang Melaka cùng gần 150 đại diện đến từ chính phủ, doanh nghiệp, giới học thuật và tài chính. Chủ đề bàn thảo của đối thoại MIDA Melaka là Kế hoạch Chiến lược Bán dẫn Melaka 2026-2035, được thiết kế để bổ trợ cho Chiến lược Bán dẫn Quốc gia (NSS) của Malaysia.
MIDA Melaka: vốn và nhân lực là hai trục chi phí then chốt
Theo thông cáo báo chí chính thức của MIDA, Tổng giám đốc MIDA, ông Datuk Sikh Shamsul Ibrahim Sikh Abdul Majid, nhắc lại rằng ngành điện và điện tử (E&E) tiếp tục là động lực đầu tư chính của Malaysia: riêng quý 1/2026, ngành này thu hút 6,0 tỷ ringgit vốn đầu tư được phê duyệt — cao nhất trong toàn khối sản xuất. Theo ông, chặng tăng trưởng kế tiếp đòi hỏi chính phủ, doanh nghiệp và khu vực tài chính phối hợp chặt hơn để làm sâu chuỗi cung ứng, đẩy nhanh ứng dụng công nghệ, và giúp doanh nghiệp Malaysia dịch chuyển lên nấc thang giá trị cao hơn — nói cách khác, vốn và nhân lực được xác định là hai trục chi phí quan trọng nhất mà các bên cần cùng giải quyết.
Cần lưu ý, con số 6,0 tỷ ringgit này là số liệu riêng của quý 1/2026, chưa phản ánh xu hướng cả năm.
Bức tranh đầu tư quý 1/2026 của Malaysia
Con số trên nằm trong một bức tranh lớn hơn. Theo một thông cáo khác của MIDA, tổng vốn đầu tư được phê duyệt trên toàn Malaysia trong quý 1/2026 đạt 92,8 tỷ ringgit, trong đó lĩnh vực sản xuất chiếm 24,1 tỷ ringgit (26,0% tổng vốn), dự kiến tạo ra hơn 50.000 việc làm mới trên toàn quốc.
Từ “sản xuất tại Malaysia” đến “do Malaysia làm chủ”
Chủ tịch bang Melaka, Datuk Seri Utama Ab Rauf Bin Yusoh, chia sẻ tầm nhìn chuyển đổi công nghiệp của bang, nhấn mạnh tầm quan trọng của việc củng cố đầu tư, phát triển công nghiệp và đào tạo kỹ năng nghề (TVET). Chủ tịch MSIA, ông Dato’ Seri Wong Siew Hai — đại diện cho hiệp hội quy tụ 370 công ty thành viên có công ty mẹ đến từ hơn 22 quốc gia — nhận định khả năng cạnh tranh tương lai của Malaysia sẽ không chỉ đo bằng năng lực sản xuất, mà bằng sức mạnh của toàn bộ hệ sinh thái bán dẫn, khi ngành này chuyển dịch từ “sản xuất tại Malaysia” sang “do Malaysia làm chủ”.
Trong bức tranh đối thoại MIDA Melaka, sự có mặt của Maybank trong danh sách đồng tổ chức cũng là một chi tiết đáng ghi nhận, cho thấy khu vực tài chính đang được lồng ghép trực tiếp vào câu chuyện phát triển công nghiệp của bang.
Đối thoại chính sách, chưa phải cam kết đầu tư mới
Thông cáo của MIDA không đề cập bất kỳ cam kết đầu tư mới nào phát sinh trực tiếp từ phiên đối thoại MIDA Melaka này. Đây vẫn là một cuộc trao đổi giữa cơ quan quản lý, chính quyền địa phương, hiệp hội ngành, doanh nghiệp và ngân hàng về định hướng chính sách cho ngành bán dẫn tại Melaka, chưa đi kèm dự án đầu tư cụ thể nào được ký kết hay công bố.
Diễn biến này nối tiếp nỗ lực ươm tạo khởi nghiệp bán dẫn mà MOSTI và MTDC triển khai qua chương trình SemiconStart Malaysia hồi đầu tháng, cho thấy hệ sinh thái bán dẫn Malaysia đang được bồi đắp từ nhiều hướng — từ khởi nghiệp đến đối thoại cấp bang như tại Melaka.
Vì sao đáng chú ý với doanh nghiệp Việt Nam
Với doanh nghiệp Việt Nam trong chuỗi cung ứng điện tử và bán dẫn đang theo dõi diễn biến đầu tư khu vực hoặc tìm đối tác tại Malaysia, đây là một điểm dữ liệu đáng đưa vào bức tranh tham chiếu: một cứ điểm bán dẫn lâu đời như Melaka đang được tái định vị bằng kế hoạch chiến lược riêng, còn ngành E&E của Malaysia nói chung vẫn giữ vị trí dẫn đầu khối sản xuất về vốn đầu tư được duyệt trong quý đầu năm. Việc MIDA, chính quyền bang, hiệp hội ngành và ngân hàng cùng đứng ra bảo trợ một kế hoạch chiến lược cấp bang cũng cho thấy đối thoại MIDA Melaka đang đưa chiến lược bán dẫn quốc gia của Malaysia xuống hành động cụ thể ở cấp địa phương, kết hợp thêm nguồn lực tài trợ ngân hàng để hỗ trợ doanh nghiệp vừa và nhỏ nâng cấp năng lực.
Cần nói rõ, mức 6,0 tỷ ringgit nêu trên chỉ là số liệu của riêng quý 1/2026, chưa phản ánh xu hướng các quý tiếp theo trong năm, và sự kiện tại Melaka lần này là một phiên đối thoại chính sách, chưa đi kèm dự án đầu tư cụ thể nào được ký kết.
