Doanh nghiệp muốn xuất khẩu nguyên liệu đất hiếm thô của Malaysia chỉ được làm trong hoạt động nghiên cứu và phát triển (R&D), và phải chứng minh cam kết hợp tác xây cơ sở chế biến trong nước trong vòng ba năm kể từ ngày được phê duyệt. Theo Bernama ngày 5/11, Bộ Đầu tư, Thương mại và Công nghiệp Malaysia (MITI) cho biết Chính phủ đã đồng ý nới linh hoạt có điều kiện với lệnh tạm ngừng xuất khẩu nguyên liệu đất hiếm thô hiện hành.
Điểm chính
- 1Chính phủ Malaysia đồng ý linh hoạt với lệnh tạm ngừng xuất khẩu nguyên liệu đất hiếm thô.
- 2Sự linh hoạt giới hạn nghiêm ngặt ở hoạt động nghiên cứu và phát triển (R&D).
- 3Doanh nghiệp phải chứng minh cam kết hợp tác phát triển cơ sở chế biến tại Malaysia trong vòng ba năm.
- 4Trọng tâm là nam châm vĩnh cửu, vật liệu tiên tiến, linh kiện điện tử và pin.
Cơ chế nới này nằm trong Hướng dẫn xuất khẩu có điều kiện đối với đất hiếm thô, theo MITI, dẫn Bernama. Mục tiêu là thu hút nhà đầu tư tiềm năng.
Doanh nghiệp được làm gì và phải cam kết gì?
Theo Bernama, dẫn MITI, sự linh hoạt trong xuất khẩu giới hạn nghiêm ngặt ở R&D. Lệnh tạm ngừng xuất khẩu hiện hành chỉ được nới theo hướng dẫn này.
MITI trả lời một câu hỏi của dân biểu Shaharizukirnain Abd Kadir (PN-Setiu) rằng doanh nghiệp liên quan phải chứng minh cam kết rõ ràng hợp tác phát triển cơ sở chế biến tại Malaysia trong vòng ba năm kể từ ngày việc xuất khẩu nguyên liệu đất hiếm thô được phê duyệt. Bernama không nêu ngày hiệu lực của hướng dẫn.
Vì sao Malaysia nới lúc này?
MITI cho biết, theo Bernama, hiện các nhà đầu tư đất hiếm tiềm năng tỏ ra e ngại vì thiếu nguồn cung nguyên liệu đất hiếm thô trong nước ổn định và được bảo đảm. Chiến lược của Bộ tập trung thu hút đầu tư trong và ngoài nước để phát triển, rồi củng cố, phân khúc trung nguồn và hạ nguồn của ngành đất hiếm. Các lĩnh vực được nêu là sản xuất công nghệ cao như nam châm vĩnh cửu, vật liệu tiên tiến, linh kiện điện tử và pin.

Để hình thành ngành đất hiếm quốc gia, MITI nói Malaysia phải tận dụng các quan hệ đối tác chiến lược và chuyển giao công nghệ, cả trong nước lẫn từ các nước đối tác có chuyên môn chế biến đất hiếm.
MITI nói, theo Bernama: “Sáng kiến này không chỉ củng cố năng lực trong nước trên toàn chuỗi giá trị, từ khai thác đến sản xuất thành phẩm, mà còn đưa Malaysia thành một bên quan trọng trong chuỗi cung ứng khoáng sản then chốt toàn cầu.”
Câu hỏi của dân biểu Setiu xuất phát từ đâu?
Theo Bernama, câu hỏi của ông Shaharizukirnain liên quan lập trường của Chính phủ về thỏa thuận cung cấp oxit đất hiếm trị giá 96 triệu USD giữa Lynas và Lầu Năm Góc (Hoa Kỳ). Bài báo không nêu thêm chi tiết về thỏa thuận này.
Với doanh nghiệp trong khu vực
Nguồn tin không nhắc đến doanh nghiệp Việt Nam hay đất hiếm Việt Nam. Dưới góc độ suy luận có điều kiện: nhà đầu tư chế biến muốn tiếp cận nguyên liệu đất hiếm thô của Malaysia sẽ phải xây kế hoạch hợp tác chế biến tại chỗ, vì cam kết trong ba năm là điều kiện đi kèm. Mốc ba năm được tính từ ngày xuất khẩu được phê duyệt.
Câu hỏi thường gặp
Malaysia có bỏ lệnh cấm xuất khẩu đất hiếm thô không?
Không. Chính phủ chỉ đồng ý linh hoạt có điều kiện với lệnh tạm ngừng hiện hành, giới hạn nghiêm ngặt ở R&D, theo Bernama dẫn MITI.
Doanh nghiệp xuất khẩu đất hiếm thô từ Malaysia phải cam kết điều gì?
Phải chứng minh cam kết rõ ràng hợp tác phát triển cơ sở chế biến tại Malaysia trong vòng ba năm kể từ ngày việc xuất khẩu được phê duyệt.
Malaysia muốn phát triển những khâu nào của ngành đất hiếm?
Phân khúc trung nguồn và hạ nguồn, nhất là nam châm vĩnh cửu, vật liệu tiên tiến, linh kiện điện tử và pin, theo MITI.



