Bên lề Hội chợ Trung Quốc-ASEAN (CAEXPO) lần thứ 23 tại Nam Ninh, Quảng Tây, ngày 16/9/2026, Phó Thủ tướng Thường trực Phạm Gia Túc đã tiếp đại diện ba tập đoàn Trung Quốc — Huawei, Tổng công ty Xây dựng Giao thông Trung Quốc (CCCC) và Tổng công ty Kỹ thuật Năng lượng Trung Quốc (CEEC). Cả ba đều bày tỏ quan tâm mở rộng hợp tác với Việt Nam trong lĩnh vực năng lượng, giao thông và hạ tầng số, nhân dịp Hội nghị Thượng đỉnh Thương mại – Đầu tư Trung Quốc-ASEAN diễn ra cùng thời điểm.
Đại diện phía Trung Quốc gồm Will Wang, Phó Chủ tịch khu vực châu Á – Thái Bình Dương kiêm CEO Đông Nam Á của Huawei; Yang Yisheng, Phó Tổng giám đốc CCCC; và Zhang Deliang, Phó Tổng giám đốc CEEC. Huawei đề xuất hợp tác về AI, hạ tầng số, viễn thông, điện toán, trung tâm dữ liệu, năng lượng xanh và lưu trữ năng lượng. CCCC quan tâm tới hạ tầng giao thông, logistics, cảng biển, năng lượng xanh và tuyến đường sắt Lào Cai – Hà Nội – Hải Phòng. CEEC nêu các dự án năng lượng tái tạo, hạ tầng xanh, điện khí, truyền tải điện và đường sắt.
Ba tuyến đường sắt được nhắc tên
The Investor, dẫn nguồn riêng, cho biết CEEC cụ thể hóa mối quan tâm tới ba tuyến đường sắt: Lào Cai – Hà Nội – Hải Phòng, Đồng Đăng – Hà Nội, và Móng Cái – Hạ Long – Hải Phòng. Trong khi đó, VnEconomy chỉ xác nhận một tuyến được nêu cụ thể trong buổi tiếp — Lào Cai – Hà Nội – Hải Phòng, gắn với đề xuất của CCCC. Hai tuyến còn lại hiện chỉ xuất hiện trong một nguồn, nên cần chờ xác nhận thêm trước khi coi là đã được cả hai phía đồng thuận thảo luận.
Điểm chung của cả hai bản tin là: đây vẫn là các buổi tiếp xúc và bày tỏ quan tâm hợp tác, không có hợp đồng hay biên bản ghi nhớ chính thức nào được ký, và không bên nào công bố số vốn đầu tư cụ thể cho bất kỳ đề xuất nào.
Không phải một mình trên bàn cờ
Đề xuất của ba tập đoàn Trung Quốc xuất hiện chỉ vài ngày trước khi VinSpeed và Siemens Mobility của Đức ký hợp đồng chìa khóa trao tay trị giá tới cả tỷ USD cho hai tuyến đường sắt cao tốc khác tại Việt Nam. Việt Nam vì vậy đang đồng thời đón nhận sự quan tâm từ cả tập đoàn Trung Quốc lẫn đối tác châu Âu cho lĩnh vực đường sắt — nhưng ở hai trạng thái tiến độ rất khác nhau: một bên là đề xuất mới nêu tại một hội chợ, một bên đã là hợp đồng đã ký. Khoảng cách đó sẽ là thước đo cho việc liệu các đề xuất từ Nam Ninh có tiến xa hơn một cuộc gặp ngoại giao hay không.
