64,57 tỷ peso giấy duyệt tháng 8 của PEZA, phần lớn vào nhà xưởng và khu, hai dự án điện tử Laguna còn trên giấy. Hội đồng PEZA họp 20/8. Tổng giám đốc Tereso Panga gắn số với xuất khẩu.
Inquirer ngày 26/8 dẫn thông cáo PEZA: 22 dự án mới và mở rộng, tăng 334,13% so với 14,87 tỷ peso cùng tháng năm trước. Chín dự án lớn 62,05 tỷ peso gánh phần lớn giấy tháng 8, trong khi hai dự án điện tử Laguna chỉ hơn 3 tỷ peso. Trong đó hai doanh nghiệp facilities tại Tarlac mang 35,39 tỷ peso; bốn dự án phát triển khu tại Cavite, Bataan, Davao del Sur và Cebu mang 22,39 tỷ peso; một doanh nghiệp xuất khẩu chuyển sang thị trường nội địa khoảng 1 tỷ peso cũng đặt tại Tarlac. Manila Bulletin ngày 25/8 cùng thông cáo ấy, ghi Bộ trưởng Thương mại Cristina Roque, chủ tịch hội đồng PEZA, nói hơn 72% mục tiêu năm đã nằm trên giấy sau tám tháng. Đồng thời Panga gọi kết quả là phiếu tín nhiệm cho đầu tư giá trị cao. Đó là lời cơ quan xúc tiến, không phải biên bản xuất xưởng.
Từ tháng 1 đến tháng 8, PEZA duyệt 196 dự án, tăng 9,5% so với 179 dự án cùng kỳ. Giá trị giấy 216,46 tỷ peso, tăng 104,53% so với 105,83 tỷ peso tám tháng năm trước, đạt 72,16% mục tiêu 300 tỷ peso do Bộ Thương mại đặt từ đầu năm. Sản xuất chiếm 80 dự án, phát triển khu 31, IT-BPM 30, facilities 19, logistics 15. 34 dự án big-ticket cộng 193,71 tỷ peso. Hà Lan đứng đầu nguồn vốn ngoại trên thông cáo PEZA, rồi Hàn Quốc, Singapore, Đài Loan.
Giấy PEZA tháng 8 mở cửa khu và nhà xưởng trước, hai dự án dịch vụ sản xuất điện tử – bán dẫn ở Laguna vẫn nằm trên giấy chứ chưa thành hàng ra cảng.
Giấy PEZA nặng ở nhà xưởng, nhẹ ở Laguna
Locator hỏi dây lắp, không hỏi tổng giấy tháng 8.
Hai cột xuất khẩu không cùng một phép đo: 32,89 tỷ USD nửa đầu năm là hàng đã ra; 6,60 tỷ USD là xuất khẩu dự kiến gắn các dự án vừa duyệt. Việc làm trực tiếp trong khu nửa đầu năm 1,82 triệu người, tăng 1,56%. 26.994 việc làm và 6,60 tỷ USD xuất khẩu là số dự kiến của các dự án đã duyệt, không phải biên chế hay kim ngạch tuần này.
EMS-SMS trên thông cáo là dịch vụ sản xuất điện tử và bán dẫn. Locator Laguna sẽ lắp, kiểm tra và giao cho chủ hàng xuất khẩu, không làm tấm wafer. Doanh nghiệp facilities bán nhà xưởng cho locator. Doanh nghiệp phát triển khu bán đất, cổng, điện và đường trong hàng rào. Theo đó peso tháng 8 nằm ở đất và nhà xưởng hơn là ở dây lắp điện tử. 35,39 tỷ facilities Tarlac cộng 22,39 tỷ phát triển khu bằng 57,78 tỷ peso, tức phần lớn giấy tháng 8 nằm ở thượng nguồn đất và nhà xưởng.
Cùng một cơ quan cấp giấy, Epson mở giấy robot tại Batangas cũng mới ở phụ lục, máy thương mại viết sang năm sau. Nhà lắp ráp điện tử Việt Nam mua robot và thuê khâu EMS trên cùng một nấc: ai lắp bo mạch, ai kiểm, ai đóng thùng. Giấy Laguna tăng cửa sổ công suất tương lai trên nấc ấy, không đổi giá gia công tuần này.
Ngoài ra Inquirer ghi chín dự án lớn chiếm khoảng 96,1% giấy tháng 8. Phần còn lại của tháng là các dự án nhỏ hơn, không đủ kéo cột peso. Người nhập linh kiện từ khu Philippines nhìn thấy cửa mặt bằng mở trước cửa dây EMS.
Xuất khẩu PEZA nửa đầu năm khác cột giấy mới
Sản xuất dẫn về số dự án tám tháng, 80 trên 196. Peso tháng 8 thì không đi theo cột đếm dự án. Khu và nhà xưởng gánh phiếu lớn. Hai dự án Laguna chỉ là cửa EMS trên giấy. Người đọc nhầm cột 80 dự án sản xuất thành 80 nhà máy điện tử mới trong tháng sẽ đọc sai thông cáo.
Chuỗi đi từ chủ đầu tư khu sang chủ nhà xưởng rồi mới tới locator lắp hàng. Hạ nguồn xuất khẩu điện tử phải đợi máy Laguna quay. Thượng nguồn đất đã có phiếu lớn hơn. Đó là cơ chế tháng 8, không phải bức tranh cả năm đã chốt.
Cửa sổ 300 tỷ peso còn thiếu giấy bốn tháng
Năm ngoái cơ quan này đặt mốc rồi dừng ở 260,89 tỷ peso. Lần gần nhất chạm mốc 300 là năm 2012, 311,91 tỷ peso, theo Bulletin. Mốc 300 tỷ peso còn thiếu khoảng 83,54 tỷ giấy mới trong bốn tháng, nếu lấy 216,46 tỷ đã duyệt.
Roque nói việc còn lại là đẩy dự án chạy để công nhân và cộng đồng nhận lợi ích. Panga nói cơ quan sẽ săn thêm đầu tư xanh và công nghệ cao. Mục tiêu xúc tiến không phải đơn nhà máy Laguna đã chạy.
Nhà xuất khẩu điện tử Việt Nam nên hỏi khi nào hai dự án Laguna vào dây, thay vì đọc giấy tháng 8 thành công suất xuất đã tăng tuần này.
Số giấy tháng 9, cùng cách tính, sẽ cho biết cửa sổ còn mở bao nhiêu. Vận hành thương mại ở Laguna mới là cột hàng.
