Bộ Điều phối Kinh tế Indonesia vừa lập bản đồ khoảng trống xuất khẩu (export gap) ở bốn thị trường lớn nhất của nước này, tổng cộng 60,5 tỷ USD. Theo thông cáo ngày 14/10, khoảng trống là chênh lệch giữa kim ngạch xuất khẩu hiện tại và mức xuất khẩu tiềm năng tối đa; theo số liệu năm 2025, bốn thị trường này là điểm đến chính của hàng xuất khẩu Indonesia.
Trung Quốc và Mỹ chiếm phần lớn khoảng trống
Ông Airlangga Hartarto, Bộ trưởng điều phối Kinh tế Indonesia, nói trong thông cáo: “Kết quả lập bản đồ cho thấy muốn tăng xuất khẩu không chỉ phải tìm thị trường mới, mà còn phải đi sâu vào những thị trường lâu nay là điểm đến của hàng xuất khẩu Indonesia,” ông nói. Ông cho rằng dư địa mở rộng xuất khẩu là lớn.
Trung Quốc có khoảng trống 31 tỷ USD, chủ yếu ở khoáng sản và kim loại cùng sản phẩm, tài nguyên khoáng sản, máy móc và thiết bị điện tử, gỗ, giấy, cao su, nhựa và hóa chất. Mỹ là 14 tỷ USD, với phương tiện và khoáng sản – kim loại, cộng các nhóm tương tự Trung Quốc (máy móc – điện tử, gỗ – giấy – cao su – nhựa, hóa chất).
Nhật Bản có khoảng trống 5,5 tỷ USD, với cơ hội chính ở khoáng sản và kim loại, thủy sản, sản phẩm thực vật và hóa chất. Ấn Độ là 10 tỷ USD, tập trung ở khoáng sản và kim loại, hóa chất, máy móc và điện tử, sản phẩm thực vật.
Chính phủ định ghép năng lực sản xuất với nhu cầu từng nước
Chính phủ Indonesia sẽ thúc đẩy xuất khẩu theo hướng hàng hóa, ghép năng lực sản xuất trong nước với nhu cầu cụ thể của nước nhập khẩu, gồm khai khoáng, nông nghiệp – đồn điền, thủy sản và chế tạo. Song song, Bộ lập bản đồ tiềm năng xuất khẩu sản phẩm điện tử, công nghệ và viễn thông, và phối hợp liên bộ cùng doanh nghiệp để gỡ rào cản về quy định, chuẩn hóa yêu cầu thị trường và vướng mắc kỹ thuật.
Quy mô so với thị trường Mỹ của Việt Nam
Mỹ là thị trường xuất khẩu lớn nhất của Việt Nam. Theo Cục Thống kê Việt Nam, kim ngạch xuất khẩu sang Hoa Kỳ đạt 140,0 tỷ USD sau chín tháng năm 2026. Khoảng trống 14 tỷ USD của Indonesia ở thị trường này bằng khoảng 10% con số đó. Hai số có bản chất khác nhau, một bên là tiềm năng chưa khai thác, một bên là kim ngạch đã thực hiện, nên phép so sánh chỉ cho thấy quy mô.
Lúc 15 giờ 45 chiều 16/10 (giờ Hà Nội), chúng tôi đọc lại thông cáo ngày 14/10. Văn bản không nêu nguồn dữ liệu hay phương pháp tính khoảng trống ngoài định nghĩa, cũng không nêu mục tiêu kim ngạch hay thời hạn cho từng nhóm hàng.
Mốc kiểm được nằm ở bước sau: khi chính phủ Indonesia công bố mục tiêu theo nhóm hàng hoặc phương pháp tính, doanh nghiệp xuất khẩu Việt Nam mới có căn cứ để đánh giá tác động tới đơn hàng.
