Trong ba ngày cuối tháng 7, hai viện nghiên cứu kinh tế lớn của Đài Loan cùng nâng mạnh dự báo, đưa Taiwan GDP forecast 2026 lên vùng hai chữ số. Ngày 24/7/2026, Viện Nghiên cứu Kinh tế Đài Loan (TIER) nâng dự báo tăng trưởng kinh tế Đài Loan năm 2026 lên 10,38%; hai ngày trước đó, Viện Nghiên cứu Kinh tế Trung Hoa (CIER) nâng dự báo của mình lên 10,35%. Đây là dự báo của từng viện, không phải số liệu thống kê chính thức, cũng không phải mức tăng trưởng đã thực hiện.

Ba con số dự báo, ba tổ chức

Mức 10,38% là dự báo của TIER, cao hơn 2,82 điểm phần trăm so với chính dự báo 7,56% mà viện này đưa ra hồi tháng 4. Mức 10,35% là dự báo của CIER, đặt cạnh 4,14% hồi tháng 1 và 7,22% hồi tháng 4. Con số thứ ba, 10,16%, là ước tính của Viện Nghiên cứu Trung ương (Academia Sinica) công bố ngày 13/7; CIER cho biết mình là tổ chức lớn thứ hai trong nước dự báo hai chữ số, sau Academia Sinica.

Động lực dồn vào xuất khẩu điện tử và đầu tư bán dẫn

Bản tin của Focus Taiwan về họp báo của TIER dẫn số liệu viện này đưa ra: xuất khẩu hàng hóa nửa đầu năm 2026 tăng 47,1% so với cùng kỳ, riêng nhóm điện tử và sản phẩm công nghệ thông tin – truyền thông tăng 63,5%, còn các nhóm hàng khác chỉ tăng 7,4% do cạnh tranh về giá từ Trung Quốc và thuế quan của Mỹ.

TIER nâng dự báo tăng trưởng xuất khẩu thực tế hàng hóa và dịch vụ lên 21,24%, nâng dự báo đầu tư tư nhân thêm 2,67 điểm phần trăm lên 7,09% — phản ánh việc ngành bán dẫn mở rộng năng lực tiến trình tiên tiến và các tập đoàn công nghệ quốc tế tăng đầu tư tại Đài Loan — và nâng dự báo tiêu dùng tư nhân lên 3,73%. Viện trưởng TIER Chang Chien-yi nói nhu cầu AI “thực sự rất mạnh”, dẫn việc Google nâng kế hoạch chi tiêu vốn.

Bản tin về dự báo của CIER cho biết viện này ước tính nhu cầu bên ngoài ròng đóng góp 5,62 điểm phần trăm vào tăng trưởng GDP năm nay, cầu nội địa đóng góp 4,73 điểm. Viện trưởng CIER Lien Hsien-ming mô tả xuất khẩu “cực kỳ, cực kỳ mạnh mẽ” và nói nếu đà này được duy trì, xuất khẩu năm nay có thể vượt 900 tỷ USD — một phát biểu có điều kiện của ông, không phải con số dự báo hay mục tiêu của viện. CIER cũng nâng dự báo tăng trưởng GDP năm 2027 từ 3,4% lên 3,71%.

Taiwan GDP forecast 2026 đi kèm áp lực giá và phân hóa hình chữ K

Cả hai viện đều nâng dự báo lạm phát. TIER nâng dự báo chỉ số giá tiêu dùng cả năm lên 1,98% do xung đột Mỹ – Iran tái bùng phát đẩy giá năng lượng, đồng thời nêu áp lực từ nguồn cung linh kiện liên quan đến AI căng thẳng và từ xu hướng phi toàn cầu hóa. CIER nâng dự báo chỉ số giá tiêu dùng năm 2026 lên 2,02%, vượt nhẹ ngưỡng cảnh báo 2% chủ yếu do căng thẳng Trung Đông đẩy giá dầu, và dự báo tỷ giá bình quân năm nay ở mức 31,5 Đài tệ đổi 1 USD.

Ngay trong nhóm dự báo của CIER cũng có khoảng cách. Bà Chu Jung cho rằng ở kịch bản trung tính đến lạc quan, tăng trưởng của Đài Loan năm nay có thể nằm trong khoảng 9,64% đến 10,2% — thấp hơn con số 10,35% mà viện công bố. Bà cảnh báo cơn sốt AI đang nới rộng khoảng cách giữa các ngành và giữa các nhóm thu nhập, tạo ra nền kinh tế “hình chữ K”, và cho rằng chi tiêu vốn cho AI nửa cuối năm có thể chậm lại khi doanh nghiệp soi kỹ hiệu quả đầu tư.

Nhà cung ứng Việt Nam đọc gì từ bộ dự báo này

Đài Loan là một trong những nguồn cung đầu nguồn và nguồn vốn đầu tư quan trọng nhất của chuỗi điện tử Việt Nam, nên hai bộ dự báo này đáng đọc như tín hiệu về nhịp của đầu nguồn.

Ở phần đầu tư, cả hai viện đều quy mức nâng dự báo về xuất khẩu phần cứng AI và việc ngành bán dẫn mở rộng năng lực tiến trình tiên tiến. Chu kỳ mở rộng công suất ở đầu nguồn thường truyền xuống các khâu đóng gói, kiểm định, linh kiện và mô-đun theo một độ trễ, nên đáng theo dõi trong lịch đặt hàng và thời gian giao hàng.

Ở phần chi phí, việc cả hai viện cùng nâng dự báo lạm phát và cùng gọi tên nguồn cung linh kiện AI như một nguồn áp lực giá là cảnh báo phía đầu vào: với nhà máy đặt tại Việt Nam, khả năng lấy được linh kiện then chốt và giá của chúng thường tác động đến lịch sản xuất sớm hơn cả nhu cầu ở đầu ra.

Cảnh báo “hình chữ K” của bà Chu Jung cũng nhắc rằng phần hưởng lợi không trải đều ra mọi ngành: ngay trong bảng số của TIER, nhóm điện tử và nhóm hàng còn lại đã tách nhau rất rõ.

Niềm tin sản xuất của giới chế tạo Đài Loan vừa lên mức cao nhất trong 14 tháng. Theo báo cáo được Viện Nghiên cứu Kinh tế Đài Loan (TIER) công bố ngày 30/6/2026, chỉ số khí hậu kinh doanh tổng hợp của ngành chế tạo tháng 5/2026 đạt 15,75 điểm, tăng từ mức 14,03 điểm của tháng 4 và là mức cao nhất kể từ tháng 3/2025.

Theo bản tin của Focus Taiwan (CNA), TIER cho biết niềm tin sản xuất được nâng đỡ trước hết bởi nhu cầu đối với linh kiện điện tử và sản phẩm công nghệ thông tin – truyền thông, do chuỗi cung ứng trí tuệ nhân tạo (AI) dẫn dắt. Bên cạnh đó, giá bán lẻ sản phẩm điện tử nhích lên, giá kim loại cơ bản trên thị trường quốc tế tăng, còn thị trường chứng khoán Đài Loan tăng cả điểm số lẫn khối lượng giao dịch — những yếu tố cùng lúc cải thiện tâm lý doanh nghiệp.

Niềm tin sản xuất tăng rõ nhất ở ngành linh kiện điện tử

Trong hệ thống đèn tín hiệu theo ngành của TIER, linh kiện điện tử là điểm sáng của tháng 5: ngành này được nâng từ “đèn vàng-đỏ” lên “đèn đỏ” — cấp cao nhất trong thang đo. TIER cho biết nhiều nhà sản xuất Đài Loan đang vận hành hết công suất, do nhu cầu toàn cầu đối với chip nhớ DRAM tiếp tục vượt nguồn cung.

Ngành máy móc – thiết bị cũng được nâng hạng, từ “đèn xanh” (trạng thái ổn định) lên “đèn vàng-đỏ” (trạng thái tăng nhiệt), trong bối cảnh đầu tư vào đóng gói tiên tiến và tự động hóa đang ấm lên.

Chỉ số niềm tin sản xuất không đồng nghĩa với sản lượng thực

Cần đọc con số 15,75 đúng với bản chất của nó. Chỉ số khí hậu kinh doanh của TIER là một khảo sát niềm tin sản xuất — đo tâm lý và kỳ vọng của doanh nghiệp — chứ không phải thước đo trực tiếp của sản lượng hay kim ngạch xuất khẩu. Chỉ số tăng cho thấy doanh nghiệp lạc quan hơn về tình hình kinh doanh, nhưng không thể diễn giải thành sản xuất hay xuất khẩu thực tế đã tăng tương ứng.

Về phía chi phí, TIER ghi nhận căng thẳng tại Trung Đông hạ nhiệt và eo biển Hormuz mở cửa trở lại đã kéo giá dầu quốc tế đi xuống, qua đó giảm áp lực lạm phát từ năng lượng nhập khẩu đối với nền kinh tế Đài Loan.

PMI tháng 6 củng cố cùng một hướng

Báo cáo của TIER không đứng một mình. Ngày 1/7, Viện Nghiên cứu Kinh tế Trung Hoa (CIER) công bố PMI ngành chế tạo Đài Loan tháng 6 đạt 60,7 điểm, đánh dấu tháng mở rộng thứ chín liên tiếp. Hai chỉ số đến từ hai viện nghiên cứu khác nhau, đo hai tháng dữ liệu khác nhau bằng hai phương pháp khác nhau — một bên khảo sát niềm tin sản xuất, một bên khảo sát nhà quản trị mua hàng — nhưng cùng chỉ về một hướng đi lên của ngành chế tạo Đài Loan.

Ý nghĩa với doanh nghiệp Việt Nam

Với doanh nghiệp Việt Nam, hai chi tiết trong báo cáo đáng chú ý hơn cả con số tổng hợp.

Thứ nhất, các nhà máy Đài Loan đang chạy hết công suất với DRAM và linh kiện điện tử. Khi công suất thượng nguồn tại Đài Loan đã kín, nhu cầu mở rộng lắp ráp và các công đoạn trung – hạ nguồn có xu hướng lan ra bên ngoài, và Việt Nam là một trong những điểm đến quen thuộc của các nhà cung ứng Đài Loan trong các đợt dịch chuyển như vậy.

Thứ hai, ngành máy móc – thiết bị tăng nhiệt nhờ đầu tư vào đóng gói tiên tiến và tự động hóa. Điều này cho thấy chu kỳ chi tiêu thiết bị của khối doanh nghiệp Đài Loan — bao gồm cả các nhà máy họ đang vận hành tại Việt Nam — vẫn trên đà đi lên. Bạn đọc quan tâm cách doanh nghiệp Đài Loan mở rộng hiện diện ở thị trường nước ngoài có thể xem thêm bài phân tích về kênh phân phối hải ngoại của doanh nghiệp Đài Loan trên ACTA Wire Vietnam.

Khi niềm tin sản xuất của Đài Loan đứng ở mức cao nhất 14 tháng, các doanh nghiệp Việt Nam cung cấp nhà xưởng, cơ khí chính xác và nhân lực kỹ thuật có thêm một tín hiệu sớm để chuẩn bị năng lực, đón cơ hội đơn hàng trong thời gian tới.