Một đoàn doanh nghiệp Mỹ 40 thành viên vừa có mặt tại trụ sở Cơ quan Quản lý Đặc khu Kinh tế Philippines (Philippine Economic Zone Authority – PEZA) để dự buổi giới thiệu đầu tư và diễn đàn chiến lược. Đoàn đến từ ba khu vực Đông Bắc, Trung Tây và Bờ Tây nước Mỹ, quy tụ các công ty hoạt động trong lĩnh vực công nghệ thông tin, dịch vụ tài chính, logistics và vận tải biển, cùng đại diện nhiều ngành công nghiệp khác. Theo thông cáo chính thức của PEZA, các doanh nghiệp này hiện đang trong giai đoạn tìm hiểu cơ hội đầu tư vào hệ thống đặc khu kinh tế của Philippines.

Cùng lúc, hãng thông tấn nhà nước Philippine News Agency (PNA) cũng đăng tải bản tin riêng về cùng sự kiện này. Hai nguồn tin song song như vậy cho thấy đây là một hoạt động xúc tiến đầu tư chính thức mà PEZA chủ động công bố, chứ không phải thông tin do một tờ báo đơn lẻ tự khai thác.

Philippines dùng vị thế “thu nhập trung bình cao” làm đòn bẩy chiêu thương

Phát biểu tại buổi giới thiệu, Tổng giám đốc PEZA Tereso Panga nhắc tới việc Philippines vừa được nâng hạng lên nhóm quốc gia có thu nhập trung bình cao (upper-middle income status), xem đây là lợi thế mới để thuyết phục nhà đầu tư nước ngoài. Bên cạnh đó, ông Panga cũng giới thiệu hai sáng kiến đang được PEZA dùng làm công cụ chiêu thương chủ lực: Hành lang Kinh tế Luzon (Luzon Economic Corridor – LEC) và cụm công nghiệp trí tuệ nhân tạo mang tên Pax Silica tại thành phố New Clark City.

Hành lang Kinh tế Luzon do Philippines, Mỹ và Nhật Bản khởi xướng từ tháng 4/2024, nhằm tăng cường kết nối giữa các khu vực Subic Bay, Clark, Manila và Batangas, đồng thời thúc đẩy phát triển hạ tầng để tạo việc làm chất lượng cao. Từ đầu năm nay, hành lang này đã đón thêm nhiều đối tác mới gồm Australia, Đan Mạch, Pháp, Ý, Hàn Quốc, Thụy Điển, Anh và Canada – cho thấy đây không còn là sáng kiến ba bên, mà đang mở rộng thành mạng lưới hợp tác đa quốc gia mà PEZA xem là một lợi thế cạnh tranh khi chào mời nhà đầu tư.

Về phía Mỹ, ông Paul Taylor – Tham tán Thương mại cấp cao của Đại sứ quán Mỹ tại Philippines – đã tái khẳng định cam kết của Washington trong việc củng cố quan hệ kinh tế với Manila. “Đây là một thị trường quan trọng và là mối quan hệ thương mại, đầu tư quan trọng của Mỹ tại Đông Nam Á,” ông Taylor nói.

Tín hiệu cạnh tranh mà doanh nghiệp Việt Nam nên theo dõi

Cần lưu ý rằng chưa có khoản đầu tư cụ thể nào được ký kết – PEZA chỉ mô tả đoàn doanh nghiệp Mỹ đang trong giai đoạn “tìm hiểu cơ hội đầu tư”. Điều đáng quan tâm hơn với doanh nghiệp Việt Nam là cách Philippines đang chủ động định vị mình trong cuộc cạnh tranh thu hút dòng vốn dịch chuyển chuỗi cung ứng, một cuộc cạnh tranh mà Việt Nam cũng là bên tham gia trực tiếp.

Nhìn vào các lĩnh vực mà đoàn doanh nghiệp Mỹ lần này quan tâm – công nghệ thông tin, dịch vụ tài chính, logistics và vận tải biển – có thể thấy đây đều là những ngành mà Việt Nam cũng đang tích cực chào mời nhà đầu tư nước ngoài. Khi Philippines dùng vị thế thu nhập trung bình cao mới đạt được làm điểm nhấn trong thông điệp chiêu thương, kết hợp với hạ tầng pháp lý ưu đãi thuế và quy trình một cửa vốn là thế mạnh truyền thống của hệ thống đặc khu kinh tế PEZA, một đối trọng cạnh tranh khá rõ ràng đang hình thành. Doanh nghiệp logistics, công nghệ thông tin và tài chính Việt Nam – đặc biệt là các đơn vị đang phục vụ khách hàng Mỹ hoặc đang cân nhắc mở rộng chuỗi cung ứng khu vực – nên theo dõi sát diễn biến này.

Việc nhiều quốc gia phát triển như Australia, các nước châu Âu, Hàn Quốc, Anh, Canada cùng tham gia Hành lang Kinh tế Luzon cũng là thông tin nền tảng hữu ích khi doanh nghiệp Việt Nam đánh giá tương quan sức hút đầu tư giữa các điểm đến trong khu vực ASEAN.

Tính đến thời điểm hiện tại, PEZA vẫn chưa công bố con số hay danh tính cụ thể của bất kỳ doanh nghiệp nào trong đoàn 40 thành viên nói trên đã cam kết đầu tư, cũng chưa có mốc thời gian nào được đưa ra cho các quyết định đầu tư tiếp theo. Đây vẫn đang là giai đoạn xúc tiến và giới thiệu cơ hội, chưa bước sang giai đoạn ký kết.